Lời đầu tiên tôi xin chúc mừng hiện tượng Uyên Linh và có chắc chắn rất nhiều người cũng vui như tôi vậy. Nhưng để có 1 hiện tượng Uyên Linh hôm nay, tôi không cho rằng là từ “trên trời rơi xuống” mà có những lý do của nó. Theo tôi lý do đó là:

Hiện tượng Uyên Linh – 1. Văn hóa

Thường thì khi nói đến nghệ thuật, người ta thường hay đặt yếu tố Năng khiếu lên hàng đầu, nhưng tôi có cách nhìn khác. Rõ ràng các nghệ sỹ hiện nay rất nhiều người có năng khiếu, nhưng những người có kiến thức Văn hóa thì không nhiều.

Bản thân UL là người được giáo dục cẩn thận, nên rõ ràng UL là người nghệ sỹ nhưng có chiều sâu về văn hóa. UL biết trân trọng, cảm thụ ý nghĩa từng chữ, từng lời của bài hát, nội tâm của từng ca từ ( vì đó là tâm sự, ý tứ của tác giả đã chắt lọc, cô đọng, trải nghiệm cuộc đời… để viết lên bài hát. Có những tác giả cả cuộc đời chỉ để lại mấy dòng như vậy thôi).

Cách ứng xử của UL cũng nói lên điều đó. Từ đó cũng giúp UL có thẩm mỹ trong âm nhạc, cách chọn bài hát, xử lý bài hát, diễn xuất… của UL rất phù hợp, biết điều tiết cũng như phát huy Sở trường sở đoản của mình, không quá bốc lửa, nhảy nhót, nhưng cũng không quá ủy mị, khóc lóc… đủ để làm thu hút khán giả.

Hiện tượng Uyên Linh – 2. Tính nghệ sỹ

Làm nghệ thuật thì không thể không có tính nghệ sỹ. Tính nghệ sỹ mà tôi muốn đề cập tới, bao gồm: Năng khiếu, sự cống hiến và lòng chân thật. Ai nghe UL hát cũng biết UL là người có năng khiếu. Tôi rất thích câu nói của 1 danh nhân khi nói về nghệ thuật “Chúng ta phải học, nhưng phải biết quên đi những gì đã học khi diễn”.

Nếu nói UL có 1 giọng hát hay, đẹp thì cũng chưa hẳn, UL cũng không được học thanh nhạc 1 cách bài bản, thậm chí những Live show đầu hát còn bị giống Mỹ Linh (?) ngoại hình cũng không thuận lợi… nhưng bù lại UL có 1 bản năng rất mạnh, chính bản năng đã giúp cho UL không bị ảnh hưởng của 1 người nào (cả VN lẫn nước ngoài).

Vậy điều gì giúp cho UL có bản năng mạnh như vậy? Xin nói rằng ngoài “Thiên phú” UL đã chọn cho mình cách đi, đó là thật lòng với nghệ thuật, với khán giả. UL luôn hết mình trong từng đêm diễn, từng bài hát với cách thật nhất, hết mình nhất, đây có lẽ là cách giúp UL có được sự tự tin, bản lĩnh khi đứng trên sân khấu và đó cũng là con đường ngắn nhất giúp UL đã “chạm được” vào trái tim của người nghe.

Hiện tượng Uyên Linh – 3. Yếu tố may mắn

Chắc nhiều người cũng đồng ý với tôi rằng con người ta thành công không thể không có may mắn. Như các cụ đã nói: “Thiên thời, Địa lợi, Nhân hòa” Với UL, có thể nhìn nhận như sau:

– Thiên thời: so với các chương trình khác thì VN-idol là sân chơi dành cho nhiều đối tượng hơn. Tuy thế, 2 năm trước VN-idol không được sự quan tâm đông đảo như năm nay, có lẽ vì quá “vui vẻ”. Rõ ràng nhờ có VTV vào cuộc nên các tiêu chí, đánh giá đã được “chuẩn” lại, sóng của VTV cũng phủ rộng hơn, giờ phát cũng “vàng” hơn, truyền thông cũng tốt hơn nên nhiều người quan tâm hơn.

– Địa lợi: có rất nhiều cuộc thi cùng diễn ra trong năm như Sao mai điểm hẹn, Tiếng hát Mùa thu (Đài truyền hình Hà nội), tiếng hát Truyền hình TP HCM… nên các ca sỹ có nhiều sân chơi để lựa chọn. Thực sự thí sinh tham gia VN-idol chất lượng cũng không đồng đều, chỉ có UL và Mai Hương là ngang tài ngang sức và đã đi đến vòng cuối cùng.

Đang Khoa rút lui theo tôi cũng là “khôn” vì Khoa quá yếu để theo tiếp. Bản thân UL khi “may mắn” được “vớt” cũng làm mọi người chú ý hơn, tuy nhiên cá nhân tôi vẫn nghĩ UL đi được tiếp là xứng đáng.

– Nhân hòa: Tôi thường xuyên theo dõi các comment về VN-idol năm nay thì thấy rằng, rất hiếm khi 1 giọng hát lại được các giới quan tâm và cùng ủng hộ như vậy.

Thực sự đời sống âm nhạc nước ta trong giai đoạn vừa qua đã có quá nhiều điều để nói, nhiều chương trình nghệ thuật hời hợt, báo chí truyền thông đầy rẫy với những phát ngôn, lối sống, sinh hoạt của rất nhiều nghệ sỹ… làm khán giả quá mệt mỏi, những người làm quản lý văn hóa và các bậc phụ huynh thì lo lắng, nhiều người đã mất niềm tin với giới trẻ hiện nay và thậm chí hoàn toàn quay lưng lại với những gì đang diễn ra.

Rồi khi hình ảnh UL xuất hiện, khán giả cảm thấy được “yên tâm” hơn và được yêu mến nhiều hơn. Nói thế không có nghĩa UL hát không hay nhưng rõ ràng những tiêu chí về hình ảnh, con người, hiểu biết… của UL xuất hiện rất đúng thời điểm và cũng rất quan trọng.
Có năng lực thực sự, hội tụ đủ các yếu tố “Thiên thời, địa lợi, nhân hoà” nên UL xứng đáng ở ngôi cao nhất

Qua “hiện tượng Uyên Linh”, tôi xin được trình bày 1 vài quan điểm như sau:

– Đừng đổ lỗi hoàn toàn cho khán giả rằng họ thờ ơ với đời sống âm nhạc Việt nam trong thời gian qua, rõ ràng chưa có nghệ sỹ nào thực sự “đủ tầm” để chinh phục được họ.

– Yêu cầu thưởng thức nghệ thuật của công chúng đã khác trước rất nhiều, vì thế người nghệ sỹ muốn được công chúng yêu quí thì ngoài Năng khiếu, cần phải có kiến thức văn hóa xứng tầm, để ứng xử (theo nghĩa rộng) cho phù hợp. Đó là lý do tại sao khi đánh giá về UL tôi lại nói về văn hóa trước.

– Thời đại hiện nay là thời đại của Khoa học, công nghệ. Nghệ thuật cũng rất cần đến sự hỗ trợ của Công nghệ như lăng xê, truyền thông, kỹ xảo… Tuy nhiên nghệ thuật đích thực thì phải đặt yếu tố khả năng đích thực của con người lên hàng đầu, chỉ có “lời nói từ trái tim thì sẽ đến được với trái tim” nhanh nhất, được chia sẻ và đồng cảm lớn nhất.

– Vai trò và ảnh hưởng của người nghệ sỹ càng ngày càng lớn, họ không chỉ làm thỏa mãn nhu cầu nghệ thuật của quần chúng mà còn có sứ mệnh định hướng về hình ảnh, thẩm mỹ, văn hóa, đạo đức cho quần chúng.

Trên đây là những suy nghĩ mang tính chủ quan của tôi, xin mạnh dạn bộc bạch ra mong được chia sẻ và trao đổi với mọi người.

Hiện tượng Uyên Linh và những điều cần suy ngẫm.